Máy tính độ lệch mâm xe (ET)

Độ lệch ngang và vị trí mâm

Độ lệch mâm, thường được ghi là ET (trong quy chuẩn kỹ thuật còn gọi là độ lệch ngang), là khoảng cách có dấu từ mặt phẳng trung tuyến của vành đến bề mặt lắp ghép với moay-ơ. ET dương đặt mặt lắp ghép về phía mặt ngoài của mâm và thường đưa mâm vào trong. ET âm đặt mặt lắp ghép về phía mép trong và đưa mâm ra ngoài.

Máy tính đổi bề rộng mâm sang mm trước. Với bề rộng danh nghĩa W, độ lệch dập trên mâm ET và bề dày spacer S:

ET hiệu dụng = ET - S

Vị trí phía trong = W / 2 + ET hiệu dụng

Vị trí phía ngoài = W / 2 - ET hiệu dụng

Các vị trí được đo từ mặt phẳng lắp moay-ơ đến mép bệ tỳ lốp theo bề rộng danh nghĩa. Vị trí phía trong tăng nghĩa là mâm mới vươn gần hệ thống treo hơn và còn ít khoảng hở hơn. Vị trí phía ngoài tăng nghĩa là mâm nhô xa hơn về phía vè xe.

Bề rộng danh nghĩa không phải bề rộng tổng thể

Kích thước 18 × 8J mô tả đường kính bệ tỳ lốp 18 in và bề rộng danh nghĩa 8 in giữa hai bệ tỳ. Bề rộng vật lý từ mép ngoài này đến mép ngoài kia thường lớn hơn khoảng 1 in.

Sự khác biệt này ảnh hưởng đến cách ước tính Backspacing:

Backspacing (in) ≈ (Bề rộng danh nghĩa + 1) / 2 + Độ lệch / 25.4

Phần cộng 1 in chỉ là quy ước ước tính, không phải kích thước mép được bảo đảm. Bản vẽ kỹ thuật của nhà sản xuất hoặc phép đo bằng thước thẳng từ mép trong đến mặt lắp sẽ đáng tin cậy hơn. Spacer thay đổi vị trí sau lắp đặt nhưng không thay đổi Backspacing do kết cấu của bản thân mâm.

Ví dụ tính toán

So sánh mâm 7 in ET+45 với mâm 8 in ET+35, đều không dùng spacer:

Thêm spacer 5 mm cho mâm mới sẽ tạo vị trí hiệu dụng ET+30. So với mâm ban đầu, khoảng hở phía trong tăng khoảng 2,3 mm, còn mép ngoài nhô thêm khoảng 27,7 mm. Backspacing của riêng mâm vẫn xấp xỉ 5,88 in.

Vì sao kết quả không bảo đảm lắp vừa

Chỉ bề rộng và ET không thể xác nhận một bộ mâm có phù hợp hay không. Còn phải xét bề rộng thực và hình dạng hông lốp, đường kính mâm, thiết kế nan, khoảng hở cùm phanh, PCD, lỗ tâm, tải trọng, góc đặt bánh xe, góc đánh lái và hành trình hệ thống treo. Khoảng hở với vè cũng thay đổi khi đánh hết lái, phanh hoặc nhún hết hành trình.

Hãy dùng kết quả để so sánh hình học, rồi xác nhận toàn bộ thông số với nhà sản xuất xe, nhà sản xuất mâm hoặc cơ sở lốp-mâm có chuyên môn. Cục Đăng kiểm Việt Nam định nghĩa độ lệch ngang theo mặt phẳng trung tuyến và mặt lắp ghép; việc thay đổi thực tế vẫn phải đáp ứng quy chuẩn, hồ sơ kỹ thuật và yêu cầu kiểm định áp dụng cho xe.